กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว ในป่าใหญ่อันอุดมสมบูรณ์ มีมดฝูงหนึ่งที่ขยันขันแข็งเป็นอย่างยิ่ง พวกมันทำงานอย่างไม่รู้จักเหน็ดเหนื่อยในทุกๆ วันเพื่อเก็บตุนอาหารไว้สำหรับฤดูหนาว ในขณะเดียวกัน บนต้นไม้ใหญ่ก็มีลิงจอมซนตัวหนึ่งที่ใช้เวลาส่วนใหญ่ไปกับการเล่นสนุกและเยาะเย้ยผู้อื่น
เนื้อเรื่อง
วันหนึ่ง ขณะที่ฝูงมดกำลังเดินแถวขนเมล็ดข้าวอย่างเป็นระเบียบอยู่นั้น ลิงจอมซนก็ได้กระโดดลงมาจากต้นไม้แล้วเข้ามาขวางทางพวกมันไว้
“พวกเจ้าช่างน่าสมเพชเสียจริง!” ลิงพูดเยาะเย้ย “มัวแต่ทำงานงกๆ อยู่ได้ทั้งวัน ไม่รู้จักหาความสุขใส่ตัวบ้างเลย”
ว่าแล้วลิงก็เริ่มแสดงท่าทางล้อเลียนพวกมด มันกระโดดโลดเต้น, ตีลังกา, และวิ่งไปมาอย่างไม่มีจุดหมาย เพื่อที่จะโอ้อวดว่าชีวิตของตนนั้นช่างอิสระและน่าสนุกกว่าพวกมดเป็นไหนๆ
มดตัวหนึ่งซึ่งเป็นหัวหน้าฝูงได้หยุดเดินแล้วเงยหน้าขึ้นไปพูดกับลิงว่า “ท่านลิงผู้ยิ่งใหญ่ พวกข้าอาจจะดูทำงานหนักก็จริง แต่พวกข้าก็กำลังทำงานเพื่ออนาคต เพื่อที่จะได้มีอาหารกินในยามที่ขาดแคลน”
“แต่ท่านเล่า” มดหัวหน้าพูดต่อไป “การที่ท่านกระโดดโลดเต้นไปมาอย่างไม่มีจุดหมายนั้น มันให้ประโยชน์อันใดแก่ท่านบ้าง นอกจากความสนุกชั่วครั้งชั่วคราว?”
ลิงเมื่อได้ฟังดังนั้นก็รู้สึกเสียหน้าและโกรธเป็นอย่างยิ่ง มันจึงได้แต่แยกเขี้ยวขู่แล้วกระโดดหนีกลับขึ้นไปบนต้นไม้เหมือนเดิม
คติสอนใจ
นิทานอีสป เรื่อง มดกับลิง นี้สอนให้รู้ว่า “การทำงานหนักอย่างมีเป้าหมายเพื่ออนาคต ย่อมมีคุณค่ากว่าการใช้ชีวิตอย่างสนุกสนานไปวันๆ โดยไร้ซึ่งแก่นสาร”
พุทธภาษิต
“อุฏฺฐานวโต สติมโต สุจิกมฺมสฺส นิสมฺมการิโน” (อุฏฐานะวะโต สะติมะโต สุจิกัมมัสสะ นิสัมมะการิโน) คำแปล: ผู้มีความหมั่น มีสติ มีการงานสะอาด ใคร่ครวญก่อนแล้วจึงทำ
